عقلى آن را بيان نكردند و تنها به ذكر « كرّم اللَّه وجهه » بسنده كردند تا جايى كه برخى از آن‌ها مىگفتند : « سپاس خدايى را كه در كمال بىهمتاست . . . و به اقتضاى تكليف مفضول را بر افضل مقدّم داشت . » « 1 » - 5 - 3 - او جانشين پيامبر ( ص ) ، بل خود پيامبر بود و اين چنان است كه آيهء مباهله بدان دلالت دارد : فَمَنْ حَاجَّكَ فِيهِ مِنْ بَعْدِ ما جاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَنا وَ أَبْناءَكُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَكُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللَّهِ عَلَى الْكاذِبِينَ . « 2 » - مفسّرانى همچون زمخشرى ، طبرى ، ثعلبى ، فخر الدين رازى ، بيضاوى ، نسفى ، سيوطى و . . . همگى همداستانند كه مراد از « أبناءنا » حسن و حسين ( ع ) و مراد از « نساءنا » فاطمه ( س ) و مقصود از « انفسنا » على بن ابى طالب ( ع ) است كه خداوند تبارك او را نفس پيامبر ( ص ) قرار داده است . « 3 » - زمخشرى مىگويد : « روايت شده است هنگامى كه آن‌ها را به مباهله دعوت كردند گفتند : برگرديم و در كار خود بينديشيم ، پس نزد پيامبر ( ص ) آمدند . پس حضرت ( ص ) به راه افتاد در حالى كه حسين را در آغوش داشت و دست حسن را گرفته بود و فاطمه پشت او حركت مىكرد و على پشت سر فاطمه و پيامبر ( ص ) مىگفت : هنگامى كه من دعا كردم شما آمين بگوييد . اسقف نجران گفت : اى گروه مسيحيان ! من چهره‌هايى را مىبينم كه اگر خدا بخواهد كوهى را براى اين چهره‌ها زير و زبر كند خواهد كرد ، پس با آن‌ها مباهله نكنيد كه هلاك شويد ، به گونه‌اى كه تا روز رستخيز ديگر يك مسيحى بر زمين باقى نخواهد ماند . » « 4 » - بگذريم از اين كه خود پيامبر ( ص ) نيز تصريح دارد كه على ( ع ) ، جان او « 5 » -

--> ( 1 ) شرح نهج البلاغة ابن ابى الحديد 1 / 3 . ( 2 ) آل عمران / 61 ؛ از آن پس كه به آگاهى رسيده‌اى هر كس كه در بارهء او با تو مجادله كند بگو بياييد تا حاضر آوريم ما فرزندان خود را و شما فرزندان خود را ، ما زنان خود را و شما زنان خود را ، ما خود و شما خود . آن گاه دعا و تضرّع كنيم و لعنت خدا را بر دروغگويان بفرستيم . ( 3 ) مراجعه كنيد به : احقاق الحق 3 / 46 - 61 . ( 4 ) كشّاف 1 / 434 . ( 5 ) بنگريد به : احقاق الحق 6 / 449 - 458 ، و ج 17 / 15 - 20 .